W siedzibie Europejskiej Agencji ds. Współpracy Organów Ścigania – Europol – w Hadze odbyła się jedna z największych europejskich operacji wymierzonych w osoby ukrywające się przed wymiarem sprawiedliwości. W dniach 3–4 czerwca blisko 100 śledczych oraz specjalistów zajmujących się analizą otwartych źródeł informacji (OSINT) z 31 państw uczestniczyło w kolejnej edycji operacji ENFAST Trackathon 2026. Jej celem było namierzenie jednych z najbardziej poszukiwanych przestępców w Europie.
Rezultaty akcji pokazują, że nowoczesne technologie oraz międzynarodowa współpraca stają się coraz skuteczniejszą bronią w walce z przestępczością transgraniczną. W trakcie dwudniowej operacji wygenerowano 26 nowych tropów lokalizacyjnych dotyczących poszukiwanych osób, a także pozyskano nowe informacje wywiadowcze, które mogą przyczynić się do ich zatrzymania.
Cyfrowe śledztwo zamiast tradycyjnej obławy
Trackathon to inicjatywa realizowana przez Europejską Sieć Zespołów Aktywnego Poszukiwania Zbiegów (ENFAST) przy wsparciu Europolu. Operacja wykorzystuje przede wszystkim zaawansowane techniki analizy danych dostępnych publicznie w Internecie. Śledczy analizują aktywność w mediach społecznościowych, zdjęcia, nagrania, dane geolokalizacyjne oraz inne cyfrowe ślady pozostawiane przez osoby ukrywające się przed organami ścigania.
W przeciwieństwie do tradycyjnych działań operacyjnych, Trackathon opiera się na współpracy ekspertów z wielu krajów, którzy przez kilkadziesiąt godzin wspólnie analizują dane dotyczące najbardziej poszukiwanych przestępców. Pozwala to na szybkie łączenie informacji pochodzących z różnych jurysdykcji i identyfikowanie powiązań, które mogłyby zostać przeoczone podczas krajowych dochodzeń.
Przestępcy coraz trudniejsi do namierzenia
Europejskie służby podkreślają, że osoby poszukiwane za najpoważniejsze przestępstwa coraz częściej wykorzystują międzynarodowy charakter współczesnego świata do ukrywania swojej tożsamości i miejsca pobytu. Swoboda przemieszczania się, rozwój technologii komunikacyjnych oraz możliwość funkcjonowania pod fałszywą tożsamością sprawiają, że skuteczne działania wymagają współpracy ponad granicami państw.
Właśnie dlatego Europol i ENFAST rozwijają inicjatywy umożliwiające wspólne poszukiwania najbardziej niebezpiecznych przestępców. Według danych ENFAST część zatrzymań osób figurujących na liście najbardziej poszukiwanych przestępców Europy była możliwa dzięki wymianie informacji między krajami oraz wskazówkom pochodzącym od społeczeństwa.
Kampania EU Most Wanted wspiera działania służb
Tegoroczny Trackathon odbywa się równolegle z prowadzoną przez Europol kampanią „EU Most Wanted”, której celem jest zwiększenie presji na osoby ukrywające się przed wymiarem sprawiedliwości. Kampania koncentruje się na przestępcach skazanych za poważne przestępstwa na wieloletnie kary pozbawienia wolności, którzy nadal pozostają na wolności. Europol liczy, że publikacja ich wizerunków i informacji o poszukiwanych doprowadzi do pozyskania nowych wskazówek od obywateli.
Jak podkreślają przedstawiciele agencji, przestępcy pozostający w ukryciu są szczególnie zależni od anonimowości. Publiczne nagłaśnianie ich spraw znacząco utrudnia dalsze unikanie odpowiedzialności karnej.
Współpraca międzynarodowa kluczem do bezpieczeństwa
Operacja Trackathon 2026 pokazuje, że walka z przestępczością zorganizowaną coraz częściej przenosi się do świata cyfrowego. Analiza danych, sztuczna inteligencja, narzędzia OSINT oraz międzynarodowa wymiana informacji stają się równie ważne jak tradycyjne działania operacyjne prowadzone w terenie.
Dla europejskich organów ścigania jest to również dowód na rosnącą rolę współpracy transgranicznej. W świecie, w którym przestępcy mogą szybko zmieniać kraj pobytu i wykorzystywać globalną infrastrukturę komunikacyjną, skuteczne działania wymagają równie międzynarodowego podejścia. Wyniki tegorocznego Trackathonu wskazują, że europejskie służby coraz skuteczniej adaptują się do tych wyzwań, wykorzystując potencjał nowoczesnych technologii oraz wspólnej wymiany wiedzy i danych.
Źródło: Europol
